મુખ્ય હાઇલાઇટ્સ:
- ઐતિહાસિક જળ કરાર: દિલ્હીમાં કેન્દ્રીય મંત્રીઓની હાજરીમાં હરિયાણા અને રાજસ્થાન વચ્ચે યમુના નદીના પાણીની ન્યાયી વહેંચણી માટે સમજૂતી કરાર કરાયા.
- પ્રાદેશિક પ્રગતિ: આ કરારથી વર્ષ ૧૯૯૪થી અટકેલા રાજસ્થાનના જળ અધિકારનો માર્ગ સાફ થયો છે, જેનાથી રાજ્યના ચુરુ, સીકર અને ઝુનઝુનુ જેવા વિસ્તારોને મોટો ફાયદો થશે.
- તકનીકી પીઠબળ: કેન્દ્રીય જળ શક્તિ મંત્રાલય દ્વારા પાણી પહોંચાડવા માટે આધુનિક વહન નળીઓ (પાઇપલાઇન) અને માળખાગત સુવિધાઓ ઝડપથી તૈયાર કરવા સંપૂર્ણ સહયોગની ખાતરી અપાઈ.
નવી દિલ્હીમાં કેન્દ્રીય ગૃહમંત્રી અમિતભાઈ શાહ અને જળશક્તિ મંત્રી સી.આર. પાટીલની ગરિમામય ઉપસ્થિતિમાં હસ્તાક્ષર: બંને રાજ્યોના મુખ્યમંત્રીઓ રહ્યા હાજર
નવી દિલ્હી: ભારતમાં પ્રાકૃતિક જળ સંસાધનોના ન્યાયી વિતરણ અને રાજ્યો વચ્ચે પરસ્પર સહયોગને મજબૂત કરવાની દિશામાં એક ઐતિહાસિક સફળતા હાંસલ કરવામાં આવી છે. નવી દિલ્હીમાં આયોજિત એક વિશેષ અને ગૌરવપૂર્ણ સમારોહમાં હરિયાણા અને રાજસ્થાન વચ્ચે યમુના નદીના પાણીની વહેંચણી અંગે એક અત્યંત મહત્વપૂર્ણ સત્તાવાર સમજૂતી કરાર પર હસ્તાક્ષર કરવામાં આવ્યા છે. વડાપ્રધાન નરેન્દ્રભાઈ મોદીના નેતૃત્વ હેઠળ જળ સંસાધનોના સમાન, પારદર્શક અને સુદ્રઢ વહીવટી સંચાલન તરફ આ એક સીમાચિહ્નરૂપ પગલું ભરવામાં આવ્યું છે જે દેશના સમવાયી તંત્ર (સહકારી સંઘવાદ)નું ઉત્તમ ઉદાહરણ પૂરું પાડે છે.
કેન્દ્રીય મંત્રીઓ અને બંને રાજ્યોના મુખ્યમંત્રીઓની હાજરીમાં લેવાયો નિર્ણય
આ ગૌરવવંતા અવસરે કેન્દ્રીય ગૃહ અને સહકાર મંત્રી અમિતભાઈ શાહ તેમજ કેન્દ્રીય જળ શક્તિ મંત્રી સી.આર. પાટીલ વિશેષ રૂપે ઉપસ્થિત રહ્યા હતા અને તેમની પ્રત્યક્ષ હાજરીમાં આ કરારને આખરી ઓપ આપવામાં આવ્યો હતો. આ ઐતિહાસિક ક્ષણના સાક્ષી બનવા માટે રાજસ્થાનના મુખ્યમંત્રી ભજનલાલ શર્મા અને હરિયાણાના મુખ્યમંત્રી નાયબ સિંહ સૈની પણ ખાસ હાજર રહ્યા હતા. કરાર બાદ કેન્દ્રીય જળ શક્તિ મંત્રી સી.આર. પાટીલે પ્રશાસનની પ્રતિબદ્ધતા દોહરાવતા જણાવ્યું હતું કે, “જળ શક્તિ મંત્રાલય બંને રાજ્યોને આ ઐતિહાસિક કરારને સંપૂર્ણપણે અમલમાં મૂકવા, તમામ પ્રકારની તકનીકી સહાય પૂરી પાડવા અને જરૂરી માળખાગત સુવિધાઓ ખૂબ જ ઝડપથી વિકસાવવામાં મદદ કરવા માટે કટિબદ્ધ છે.”
વર્ષો જૂની સમસ્યાનો અંત: રાજસ્થાનના અનેક જિલ્લાઓની તરસ છિપાશે
આ કરાર થવાના કારણે વર્ષ ૧૯૯૪ના ઉપરી યમુના નદી મંડળ (અપર યમુના રિવર બોર્ડ)ના કરાર અનુસાર, રાજસ્થાન રાજ્યને યમુના નદીના પાણીનો પોતાનો કાયદેસરનો હિસ્સો મેળવવાનો માર્ગ આખરે મોકળો થઈ ગયો છે. આ ઉપરાંત, જળ પુરવઠાની આધુનિક વહન પ્રણાલી (પાઈપલાઈન અને કનવેયન્સ સિસ્ટમ) દ્વારા રાજસ્થાનના હિસ્સાનું પાણી સુરક્ષિત રીતે રાજ્યના અંતરિયાળ વિસ્તારો સુધી પહોંચાડવા માટેની મજબૂત વહીવટી વ્યવસ્થા ઊભી કરવામાં આવી છે. આ નિર્ણયથી બંને રાજ્યો વચ્ચેના વર્ષો જૂના જળ વિવાદનો સુખદ અંત આવ્યો છે.
પીવાના પાણીની તંગી દૂર થશે, બંને મુખ્યમંત્રીઓએ નિર્ણયને બિરદાવ્યો
આ સીમાચિહ્નરૂપ જળ વિતરણ કરાર રાજસ્થાનના ચુરુ, સીકર અને ઝુનઝુનુ સહિતના અનેક સૂકા અને અછતગ્રસ્ત વિસ્તારોમાં પીવાના પાણીની કટોકટી અને અન્ય દૈનિક જરૂરિયાતોને પૂર્ણ કરવામાં ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ ભૂમિકા ભજવશે. રાજસ્થાનના મુખ્યમંત્રી ભજનલાલ શર્મા અને હરિયાણાના મુખ્યમંત્રી નાયબ સિંહ સૈનીએ પત્રકારો સાથેની વાતચીતમાં આ જળ કરારને બંને પડોશી રાજ્યોના સર્વાંગી વિકાસ અને કૃષિ ક્ષેત્ર માટે એક ક્રાંતિકારી અને સુવર્ણ પગલું ગણાવ્યો હતો.
