મુખ્ય હાઇલાઇટ્સ:
- સુરેન્દ્રનગર જિલ્લામાં સરેરાશ કરતા ૨૫ ટકા ઓછો વરસાદ નોંધાવા છતાં દુષ્કાળગ્રસ્ત યાદીમાં સમાવેશ ન કરાતા ખેડૂતો અને માલધારીઓમાં ઉગ્ર રોષ.
- ચોટીલા, મૂળી, થાનગઢ, લખતર, સાયલા, વઢવાણ, ધ્રાંગધ્રા, લીંબડી, ચુડા અને દસાડા-પાટડીમાં પાણી અને ઘાસચારાની ગંભીર કટોકટી.
- નર્મદા કેનાલમાં પાણી ન પહોંચવાથી કપાસના ઉત્પાદનમાં ૪૦ ટકાનો ઘટાડો અને પ્રતિ વીઘા ૧૫ થી ૨૦ હજારનું નુકસાન.
- ઘાસચારાના અભાવે માલધારીઓ દ્વારા પશુધન સાથે હિજરત શરૂ; તાત્કાલિક રાહત પેકેજ જાહેર કરવા પ્રબળ લોકમાગ.
૨૫ ટકા વરસાદની ઘટ છતાં સુરેન્દ્રનગરને દુષ્કાળગ્રસ્ત જાહેર ન કરાતા ખેડૂતોમાં આક્રોશ
ગુજરાત સરકાર દ્વારા તાજેતરમાં ચાર જિલ્લાઓને દુષ્કાળગ્રસ્ત જાહેર કરવામાં આવ્યા છે, પરંતુ બીજી બાજુ સુરેન્દ્રનગર જિલ્લામાં ચાલુ ચોમાસાની ઋતુ દરમિયાન સરેરાશ કરતા પૂરા ૨૫ ટકા ઓછો વરસાદ નોંધાયો હોવા છતાં આ જિલ્લાનો દુષ્કાળગ્રસ્ત જિલ્લાઓની યાદીમાં સમાવેશ કરવામાં આવ્યો નથી. સરકારના આ નિર્ણયના કારણે સુરેન્દ્રનગર જિલ્લાના ખેડૂતો, પશુપાલકો અને માલધારીઓમાં ભારે અસંતોષ અને રોષની લાગણી ફેલાઈ ગઈ છે. જિલ્લાના તમામ તાલુકાઓમાં પાણીની તીવ્ર અછત અને નબળા વરસાદને કારણે ખેડૂતોની આજીવિકા સામે મોટો પ્રશ્નાર્થ ચિન્હ સર્જાયો છે.
તમામ તાલુકાઓમાં વિકટ સ્થિતિ; જળાશયો સુકાતા ખેડૂતો મુશ્કેલીમાં
જિલ્લાના ચોટીલા, મૂળી, થાનગઢ, લખતર, સાયલા, વઢવાણ, ધ્રાંગધ્રા, લીંબડી, ચુડા અને દસાડા-પાટડી સહિતના તમામ તાલુકાઓમાં વરસાદની ભારે ઘટ જોવા મળી રહી છે. અનેક ગ્રામ્ય વિસ્તારોમાં આવેલા ચેકડેમો, તળાવો અને નાના જળાશયો તળિયાઝાટક થઈ ગયા છે. જમીનમાં ઊંડી તિરાડો પડી ગઈ છે અને ખેતરો વેરાન બન્યા છે. ખાસ કરીને લખતર તાલુકામાં પરિસ્થિતિ અત્યંત દયનીય બની છે. એક તરફ વરસાદની ઘટ અને બીજી તરફ સમયસર નર્મદા કેનાલમાં પાણી ન પહોંચવાને કારણે ખેતરોમાં ઉભેલો કપાસ, ઘઉં અને જીરુંનો પાક નિષ્ફળ જવાના આરે છે. ખેડૂતોના જણાવ્યા મુજબ કપાસના ઉત્પાદનમાં આ વર્ષે ૪૦ ટકા જેટલો મોટો ઘટાડો નોંધાયો છે અને ખેડૂતોને પ્રતિ વીઘા ૧૫ થી ૨૦ હજાર રૂપિયા સુધીનું આર્થિક નુકસાન સહન કરવાનો વારો આવ્યો છે.
માલધારીઓની હિજરત શરૂ; તંત્ર દ્વારા વહેલી તકે રાહત પેકેજ જાહેર કરવાની માંગ
પાણી અને ઘાસચારાની તીવ્ર અછતના કારણે માલધારીઓ પોતાના મૂગા પશુધન સાથે અન્ય જિલ્લાઓમાં હિજરત કરવા મજબૂર બન્યા છે. અનેક સ્થળોએ સૂકાઈ ગયેલા ખેતરોમાં પશુઓ નિરાધાર હાલતમાં રખડતા નજરે પડી રહ્યા છે. ખેડૂત આગેવાનો અને સ્થાનિક અગ્રણીઓએ ચેતવણી આપી છે કે જો રાજ્ય સરકાર તાત્કાલિક અસરથી સુરેન્દ્રનગર જિલ્લાને દુષ્કાળગ્રસ્ત જાહેર કરીને પશુઓ માટે ઘાસચારો ડેપો, પીવાના પાણીની કાયમી વ્યવસ્થા અને આર્થિક રાહત પેકેજ જાહેર નહીં કરે, તો આગામી દિવસોમાં ગામડાઓ ખાલી થઈ જશે અને ખેડૂતોને પાયમાલ થવાનો વારો આવશે.
ગાંધીનગર પ્રવાસી પત્રકાર રાજેશ પરીખ
About the Author
