મુખ્ય હાઇલાઇટ્સ:
- આર્થિક સક્ષમતા મહત્વની: ઉચ્ચ ન્યાયાલયે ચુકાદો આપ્યો કે જો પત્ની આર્થિક રીતે પગભર અને સક્ષમ હોય, તો તે પતિ પાસેથી ભરણપોષણનો દાવો કરી શકે નહીં.
- આવકમાં મોટો તફાવત: દર મહિને ૧ લાખ રૂપિયા કમાતી પત્નીએ ૬૦ હજારની આવક ધરાવતા પતિ પાસે ભરણપોષણ માગ્યું હતું, જેને ન્યાયાલયે અયોગ્ય ઠેરવ્યું.
- નીચલી અદાલતોને નિર્દેશ: ભરણપોષણના કેસોમાં માત્ર સ્ત્રી પક્ષને જોયા વગર બંને પક્ષોની વાસ્તવિક આવક અને આર્થિક સ્થિતિની કડક ચકાસણી કરવા ઉચ્ચ ન્યાયાલયનો આદેશ.
માત્ર મહિલા હોવાથી જ ભરણપોષણનો અધિકાર નથી મળી જતો: કર્ણાટક ઉચ્ચ ન્યાયાલયની મહત્વની સ્પષ્ટતા
બેંગલુરુ: લગ્નજીવનના વિવાદો અને છૂટાછેડાના મામલાઓમાં પતિ દ્વારા પત્નીને આપવામાં આવતા ભરણપોષણને લઇને કર્ણાટક ઉચ્ચ ન્યાયાલયે (હાઇકોર્ટે) એક અત્યંત મહત્વપૂર્ણ ચુકાદો આપ્યો છે. ઉચ્ચ ન્યાયાલયે સ્પષ્ટ કર્યું છે કે જો મહિલા આર્થિક રીતે સંપૂર્ણ સક્ષમ હોય, તો તેવા મામલામાં તે પતિ પાસેથી ભરણપોષણ મેળવવાની હકદાર નથી. આ સાથે જ ઉચ્ચ ન્યાયાલયે દેશની અન્ય નીચલી અદાલતોને પણ આવી અરજીઓ પર નિર્ણય લેતા પહેલાં પત્નીની વાસ્તવિક આર્થિક સ્થિતિ અને આવકની ચકાસણી કરવાની ખાસ સલાહ આપી હતી.
પત્નીની આવક ૧ લાખ અને પતિની ૬૦ હજાર છતાં માગ્યું હતું ભરણપોષણ
આ વિવાદની વિગતો મુજબ, કર્ણાટકના એક દંપતીના લગ્ન વર્ષ ૨૦૨૪માં થયા હતા. લગ્નના એક જ વર્ષ બાદ એટલે કે ૨૦૨૫માં પત્નીએ પતિ સામે ઘરેલું હિંસાની ફરિયાદ નોંધાવી હતી અને ત્યારબાદ બંને અલગ રહેવા લાગ્યા હતા. અલગ થયા પછી પત્નીએ ન્યાયાલય સમક્ષ પતિ પાસેથી વચગાળાના ખર્ચ પેટે દર મહિને રૂપિયા ૧.૧૩ લાખના ભરણપોષણની માંગણી કરી હતી. આ મામલે નીચલી અદાલતે પતિને દર મહિને ૨૦ હજાર રૂપિયા પત્નીને ચૂકવવાનો આદેશ કર્યો હતો. નીચલી અદાલતના આ નિર્ણય સામે પતિએ ઉચ્ચ ન્યાયાલયમાં અપીલ દાખલ કરી હતી. સુનાવણી દરમિયાન પત્ની વતી એવી દલીલ કરવામાં આવી હતી કે તેના માતા-પિતાએ લગ્ન માટે દેવું (લોન) લીધું હતું, જેને ચૂકવવાની જવાબદારી તેની પોતાની છે.
સોગંદનામામાં ખૂલી આવકની વિગત, અદાલતે નીચલી કોર્ટનો આદેશ ફગાવ્યો
આ કેસની સુનાવણી કરી રહેલા ન્યાયાધીશ ચિલ્લાકુર સુમલતાએ નોંધ્યું હતું કે, પત્ની તેના માતા-પિતાએ દેવું લીધું હોવાનો કોઈ પણ પુરાવો રજૂ કરી શકી નથી. આ સિવાય પત્નીએ પોતે રજૂ કરેલા સોગંદનામામાં સ્વીકાર્યું છે કે તેની માસિક આવક તેના પતિ કરતાં પણ વધુ છે. પત્ની દર મહિને આશરે એક લાખ રૂપિયા કમાય છે, જેમાં તે પોતાનું જીવન સરળતાથી વિતાવી શકે તેમ છે. બીજી તરફ તેના પતિની માસિક આવક માત્ર ૬૦ હજાર રૂપિયા છે, જે પત્નીની આવક કરતાં ઘણી ઓછી છે.
ન્યાયાલયે અવલોકન કર્યું કે આવા સંજોગોમાં નીચલી અદાલત પતિને પત્ની માટે નાણાં ચૂકવવાનો આદેશ ન આપી શકે. માત્ર મહિલા હોવાના નાતે જ ભરણપોષણ મેળવવાનો કાનૂની અધિકાર નથી મળી જતો, તેના માટે પત્નીની આર્થિક સ્થિતિ જેવા તમામ પાસાઓ તપાસવા અનિવાર્ય છે. આ ટિપ્પણી સાથે ઉચ્ચ ન્યાયાલયે નીચલી અદાલત દ્વારા પતિને ભરણપોષણ આપવા માટે કરાયેલા આદેશને સંપૂર્ણપણે રદ કરી દીધો છે.
