મુખ્ય હાઇલાઇટ્સ:
- રાજ્ય કક્ષાનું મહાસંમેલન: ગીરની સરહદે વધતી વ્યાવસાયિક પ્રવૃત્તિઓ અને વન્યજીવો પરના ખતરા સામે આગામી ૫મી જુલાઈએ જૂનાગઢ ખાતે વિશાળ સંમેલનનું આયોજન.
- બાબરકોટ અનામત જંગલ પર સંકટ: અલ્ટ્રાટેક સિમેન્ટ કંપનીની માઇન્સ માટે જાફરાબાદના બાબરકોટ ગામની ૭૫ હેક્ટર અનામત જંગલ (રિઝર્વ ફોરેસ્ટ) ની જમીન આપવાની હિલચાલનો ઉગ્ર વિરોધ.
- હજારો વૃક્ષો અને વન્યજીવો જોખમમાં: આ જમીન પર ૫,૫૦૦થી વધુ દેશી કુળના વૃક્ષો અને વષ ૨૦૨૫ની ભૌગોલિક સ્થાન નિર્ધારણ પ્રણાલી (જીપીઆરએસ) આધારિત વસ્તી ગણતરી મુજબ ૫૦થી વધુ સિંહ-દીપડા અને શેડ્યૂલ વનના વન્યજીવોનો વસવાટ.
- વન વિભાગના અહેવાલ સામે આક્રોશ: વન્યપ્રાણીઓનો વસવાટ ન હોવાનો વન વિભાગે હકારાત્મક અહેવાલ (પોઝિટિવ રિપોર્ટ) આપતા પર્યાવરણ પ્રેમીઓમાં ભારે રોષ, આરપારની લડતની ચીમકી.
- નવાનગર નેચર ક્લબની પહેલ: જામનગરની સંસ્થા દ્વારા આયોજિત આ મંચ પર ગુજરાતભરના પ્રકૃતિ મંડળો, બિનસરકારી સંસ્થાઓ (એનજીઓ) અને જાગૃત નાગરિકો એકઠા થશે.
- અહેવાલ: મનિષ કુમાર એમ. મહેતા, રાજુલા-જાફરાબાદ.
ખાનગી કંપનીને માઇનિંગ માટે અનામત જંગલની જમીન સોંપવાની વન વિભાગની પેરવીથી વિવાદ
રાજુલા-જાફરાબાદ: ગીર અને તેની આસપાસના સંવેદનશીલ વિસ્તારોમાં વધી રહેલી વ્યાવસાયિક પ્રવૃત્તિઓ સામે હવે પર્યાવરણપ્રેમીઓએ આરપારની લડત આપવા માટે બાયો ચડાવી છે. જાફરાબાદ તાલુકાના બાબરકોટ ગામની કિંમતી અનામત જંગલ (રિઝર્વ ફોરેસ્ટ) ની જમીન બચાવવા માટે પર્યાવરણવિદો એક મંચ પર આવી રહ્યા છે. સ્થાનિક સ્તરેથી મળતી વિગતો મુજબ, અહીં આવેલી અલ્ટ્રાટેક સિમેન્ટ કંપની પાસે સૌથી મોટી માઇન્સ આવેલી છે. હવે આ કંપનીને માઇનિંગ (ખનન) પ્રવૃત્તિઓનો વ્યાપ વધારવા માટે વન વિભાગ દ્વારા અનામત જંગલની ૭૫ હેક્ટર જેટલી જમીન સોંપવાની પ્રક્રિયા ચાલી રહી છે, જેનો ભારે વિરોધ શરૂ થયો છે. પર્યાવરણ પ્રેમીઓનો આક્ષેપ છે કે, વન વિભાગે કંપનીને આ જમીન મળી રહે તે માટે એવો ખોટો હકારાત્મક અહેવાલ આપ્યો છે કે અહીં કોઈ વૃક્ષો કે વન્યજીવો વસવાટ કરતા નથી.
સરકારી આંકડા જ વન વિભાગની પોલ ખોલે છે: ૫૫૦૦થી વધુ વૃક્ષો અને ૫૦થી વધુ સિંહોનું અસ્તિત્વ ખતરામાં
પર્યાવરણ પ્રેમીઓએ વન વિભાગના આ અહેવાલ સામે સખત આક્રોશ વ્યક્ત કરતા જણાવ્યું છે કે, આ ૭૫ હેક્ટર જમીન વિસ્તારમાં સાડા પાંચ હજાર કરતા પણ વધારે દેશી કુળના અમૂલ્ય વૃક્ષો આવેલા છે, જેનું કંપનીને જમીન અપાતા જ નિકંદન નીકળી જશે. વધુમાં, વર્ષ ૨૦૨૫માં ઉપગ્રહ આધારિત ભૌગોલિક સ્થાન નિર્ધારણ પ્રણાલી (જીપીઆરએસ તકનીક) ની મદદથી સરકાર દ્વારા જે સિંહ વસ્તી ગણતરી કરવામાં આવી હતી, તેના સત્તાવાર આંકડા જ કહે છે કે આ વિસ્તારમાં ૫૦ કરતાં વધારે સિંહ, સિંહણ, દીપડા તેમજ પ્રથમ શ્રેણીના (શેડ્યૂલ વન) દુર્લભ પશુ-પક્ષીઓ કાયમી વસવાટ કરે છે. જો આ જંગલ ખાનગી કંપનીને અપાશે તો વન્યજીવો માનવ વસાહત તરફ વળશે અને માનવભક્ષી તેમજ વન્યજીવોના મૃત્યુનો દર ચિંતાજનક રીતે વધશે. પર્યાવરણ પ્રેમીઓએ સિંહ ગર્જના કરતા જણાવ્યું છે કે આ વિસ્તારની એક ઇંચ જેટલી જમીન પણ કંપનીમાં નહીં જવા દેવાય.
પાંચમી જુલાઈએ જૂનાગઢમાં યોજાશે મહામંથન; ગેરકાયદેસર રિસોર્ટ્સ અને માલધારીઓના પ્રશ્નો ગાજશે
આ ગંભીર પરિસ્થિતિને ધ્યાનમાં રાખીને જામનગરની પ્રખ્યાત સંસ્થા ‘નવાનગર નેચર ક્લબ’ દ્વારા આગામી ૫મી જુલાઈના રોજ જૂનાગઢ ખાતે એક વિશાળ રાજ્ય કક્ષાના મહાસંમેલનનું આયોજન કરવામાં આવ્યું છે. નવાનગર નેચર ક્લબના પ્રમુખ વિજયસિંહ જાડેજાએ જણાવ્યું હતું કે, હાલમાં ગીર અને એશિયાઈ સિંહોના સંરક્ષણ સામે વ્યાવસાયિક ખનન, વન્યજીવ કોરિડોરમાં ગેરકાયદેસર રિસોર્ટ્સનો રાફડો અને માનવ દખલગીરી જેવા અનેક પડકારો ઊભા થયા છે. આ સંમેલનમાં સમગ્ર ગુજરાતમાં કાર્યરત વિવિધ પ્રકૃતિ મંડળો, પર્યાવરણીય બિનસરકારી સંસ્થાઓ (એનજીઓ), વન્યજીવ પ્રેમીઓ, સંશોધકો તેમજ દેશના અગ્રણી પર્યાવરણવિદો એક મંચ પર એકત્રિત થશે. સંમેલનમાં ગીરના મૂળ આદિવાસી-માલધારીઓના પુનર્વસન, સિંહોના અકાળે થતા મોતના કારણો અને ભવિષ્યની સંયુક્ત રણનીતિ અંગે ગહન ચર્ચા કરી ગુજરાતના પર્યાવરણ આંદોલનને એક નવી અને ધારદાર દિશા આપવામાં આવશે.
અહેવાલ: બ્યુરોચીફ રફીકભાઇ ચૌહાણ
About the Author
